Σε συνέντευξή του στα «ΝΕΑ Σαββατοκύριακο», ο Μπρους Στόουκς, ανώτατος συνεργάτης του German Marshal Fund, εκτιμά ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να δημιουργήσει αρκετά προβλήματα στην Ευρώπη με κινήσεις που ένα Κογκρέσο δεν θα ήταν σε θέση να ελέγξει, ακόμη κι αν μετά τις ενδιάμεσες εκλογές το ελέγχουν οι Δημοκρατικοί. Ο Αμερικανός αναλυτής, που βρέθηκε πρόσφατα στις Βρυξέλλες, δεν αποκλείει να επιδιώξει ο Τραμπ συμμαχία με τη Μαρίν Λε Πεν, εφόσον εκείνη κερδίσει τις γαλλικές εκλογές.
Οι μετρήσεις αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο, μετά τις ενδιάμεσες, οι Δημοκρατικοί να ελέγχουν τουλάχιστον ένα από τα δύο σώματα του Κογκρέσου. Ποια θα ήταν η σημασία μιας τέτοιας εξέλιξης;
Όντως, με βάση τις δημοσκοπήσεις, οι Δημοκρατικοί έχουν σημαντικό προβάδισμα στις αναμετρήσεις για τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τους αρκούν μόλις λίγες επιπλέον έδρες για την πλειοψηφία. Ενδέχεται να εξασφαλίσουν πλειοψηφία 15 έως 25 εδρών, κάτι που θα συνιστούσε ισχυρή πλειοψηφία. Αν αναλάβουν τη Βουλή, θα χρειαστεί να διαχειριστούν τις εσωτερικές τους αντιθέσεις, ανάμεσα στην προοδευτική πτέρυγα, τους Δημοκρατικούς Σοσιαλιστές και τους πιο μετριοπαθείς. Να μείνει ενωμένη η ομάδα, ώστε να μην υπάρξει διάσπαση, θα είναι μία από τις προκλήσεις για την ηγεσία των Δημοκρατικών μετά την κάλπη. Στη Γερουσία απαιτούνται τουλάχιστον τέσσερις επιπλέον έδρες. Υπάρχουν 5-6 έδρες που κατέχουν σήμερα Ρεπουμπλικανοί και θεωρούνται αμφίρροπες, σε Πολιτείες όπου ο Ντόναλντ Τραμπ είχε επικρατήσει άνετα μόλις πριν από δύο χρόνια.
Σε ποιες Πολιτείες εντοπίζονται αυτές οι έδρες;
Πρόκειται, μεταξύ άλλων, για το Τέξας, την Αϊόβα, το Κάνσας και το Οχάιο. Ότι οι αναμετρήσεις κρίνονται αμφίρροπες φαίνεται και από τις προεκλογικές εμφανίσεις του προέδρου σε αυτές τις Πολιτείες. Το Τέξας το έχει επισκεφθεί τουλάχιστον τέσσερις φορές. Ιδιαίτερη εντύπωση του προκάλεσε η μετάβαση στην Αλάσκα, καθώς κανένας άλλος πρόεδρος δεν είχε πάει εκεί στο παρελθόν. Το ότι αφιερώνει τόσο χρόνο για να στηρίξει τη διατήρηση μιας έδρας της Γερουσίας που ελέγχουν οι Ρεπουμπλικανοί υποδηλώνει, σημειώνει, ότι οι εσωτερικές δημοσκοπήσεις του κόμματος δείχνουν δύσκολη κατάσταση για εκείνους.
Αν οι Δημοκρατικοί ελέγξουν έστω ένα από τα δύο σώματα, τι αλλάζει για την εξωτερική πολιτική του Τραμπ;
Ο Τραμπ έχει αφήσει εμμέσως να εννοηθεί ότι σκέφτεται να ξαναχτυπήσει το Ιράν με βομβαρδισμούς μετά την κάλπη. Στην Ουάσιγκτον δυναμώνει η εκτίμηση ότι ένα τέτοιο ενδεχόμενο είναι πιθανό. Σε εκείνο το σημείο οι Δημοκρατικοί ελάχιστα περιθώρια θα έχουν για να το αποτρέψουν. Τίθεται το ερώτημα αν, μετά τις ενδιάμεσες, θα στραφεί σε περισσότερες διεθνείς πρωτοβουλίες και αν αυτές θα είναι θετικές ή αρνητικές. Με βάση την εμπειρία της προεδρίας του, το πολύ πιθανό είναι να είναι αρνητικές. Αν οι Δημοκρατικοί πάρουν τον έλεγχο, θα ανοίξουν έρευνες για τη διακυβέρνησή του. Μολονότι οι περισσότεροι πιστεύουν ότι μια νέα απόπειρα παραπομπής θα ήταν λάθος, έρευνες για όσα καταλογίζονται ως διαφθορά στον ίδιο, στην οικογένειά του ή στον στενό του κύκλο αναμένεται να βρεθούν στο επίκεντρο τη νέα χρονιά. Τότε μπορεί να καταφύγει σε πιο εξωφρενικές κινήσεις, προκειμένου να ανακτήσει τον έλεγχο της επικαιρότητας.
Ως πού θα μπορούσε να φτάσει και τι μέλλει για την Ουκρανία;
Έχει ιστορικό στροφής εναντίον ανθρώπων με τους οποίους συνεργαζόταν. Ίσως μέσα στα επόμενα ένα με δύο χρόνια στραφεί και κατά του Πούτιν, αν απογοητευτεί από αυτόν. Αυτή τη στιγμή, πάντως, δείχνει να εξαντλεί τα μέσα που διαθέτει προκειμένου να τον πλησιάσει. Η διακοπή στη λειτουργία του Starlink, είτε την αποφάσισε ο Τραμπ είτε ο Μασκ, θυμίζει στον Ζελένσκι και στους Ουκρανούς ότι η αμερικανική πλευρά έχει τη δύναμη, μπορεί να την ενεργοποιήσει ή να την απενεργοποιήσει και να ασκήσει πίεση. Δεν θα του προκαλούσε έκπληξη αν, μετά τις εκλογές, η πίεση στην Ουκρανία γίνει ακόμη μεγαλύτερη, την ώρα που ο πρόεδρος θα επιχειρεί να κλείσει οριστικά τον πόλεμο.
Θα έχει επιπτώσεις και στο ΝΑΤΟ;
Με βάση την αμερικανική νομοθεσία, ο πρόεδρος δεν μπορεί να αποσύρει τη χώρα από το ΝΑΤΟ χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου. Είναι βέβαιο ότι ένα σώμα υπό δημοκρατικό έλεγχο δεν θα έδινε τέτοια έγκριση. Υπάρχει και νόμος που απαγορεύει να μειωθεί ο αριθμός των αμερικανικών στρατευμάτων στην Ευρώπη κάτω από ένα συγκεκριμένο όριο. Ο πρόεδρος, όμως, έχει ξανά περιφρονήσει τον νόμο, προκαλώντας στην ουσία τους άλλους να προσφύγουν εναντίον του. Δεν μπορεί κανείς να είναι απολύτως βέβαιος ότι δεν θα δοκίμαζε να περάσει ένα μήνυμα προς την Ουκρανία και τους Ευρωπαίους, έστω κι αν έπειτα βρισκόταν αντιμέτωπος με νομικές κυρώσεις.
Υπάρχει, προσθέτει, και μια ακόμη παράμετρος. Η Μαρίν Λε Πεν θεωρείται πιθανή διάδοχος στην προεδρία της Γαλλίας. Την ίδια ώρα επίκεινται εκλογές στην Πολωνία, η γερμανική πολιτική σκηνή δείχνει να κατακερματίζεται και στην Ισπανία δεν αποκλείεται να σχηματιστεί συντηρητική κυβέρνηση. Θα επιδιώξει άραγε ο Τραμπ, την επόμενη χρονιά, να συμμαχήσει με ορισμένα από τα συντηρητικά ή δεξιά κινήματα στην Ευρώπη; Η Λε Πεν έχει ήδη υποσχεθεί να σταματήσει κάθε βοήθεια προς την Ουκρανία, γραμμή που συμμερίζεται και το AfD στη Γερμανία. Με τέτοιες κινήσεις ο Τραμπ θα μπορούσε να προκαλέσει αρκετά προβλήματα στην Ευρώπη, χωρίς ένα Κογκρέσο στα χέρια των Δημοκρατικών να έχει τη δυνατότητα να παρέμβει.
Τι ισχύει για το Ισραήλ;
Μερίδα Δημοκρατικών θέλει να περιοριστεί η στρατιωτική βοήθεια προς το Ισραήλ. Μένει να φανεί αν θα συγκεντρώσουν πλειοψηφία στη Βουλή των Αντιπροσώπων ώστε να το πετύχουν. Αν συμβεί αυτό, θα περάσει το μήνυμα ότι η χωρίς όρους στήριξη του Τραμπ προς τον Νετανιάχου έφτασε στο τέλος της. Η εικόνα που διαμορφώνεται, πάντως, είναι ότι ο Νετανιάχου ενδέχεται να παραμείνει πρωθυπουργός του Ισραήλ, οπότε η σχέση του με τον Τραμπ πιθανότατα θα συνεχιστεί.

































